واژه نماز در قرآن
واژه «الصلوة» بدون مشتقات، 61 بار و با مشتقات، 98 بار در قرآن به كار
رفته است;[1] از جمله آياتى كه درباره نماز سخن گفته اند عبارتنداز: سوره
ابراهيم، آيه 31،37و40; اسراء، آيه78;لقمان، آيه4و17; انعام،آيه72; اعراف،
آيه170 و ماعون، آيه4و5. در قرآن سوره اى كه به نماز اختصاص داشته باشد
وجود ندارد، لكن برخى از سوره ها كه آيه هاى بيشترى از آنها به امر نماز
پرداخته عبارتند از:
1.بقره آيه هاى 3،43،45،83،110،153،157،177،238و277.
2.نساء آيه هاى:43،77،90،101،102،103،142،162.
3.مائده آيه هاى:6،55،58،91،106.
واژه «صلى» در قرآن، دو ريشه دارد: يكى به معناى افروختن آتش يا چيزى شبيه
آن: «صلى يصلى» مانند: (جَهَنَّمَ يَصْلَوْنَهَا فَبِئْسَ الْمِهَادُ)[2] و
(تَصْلَى نَاراً حَامِيَةً)[3] اين معنا ارتباطى با «صلاة» ندارد. ديگرى
خود واژه «صلوة» است; «صلى يصلو» كه درقرآن به چند معنا به كار رفته است:
1. دعا، تبريك و تمجيد: (...وَصَلِّ عَلَيْهِمْ إِنَّ صَلاتَكَ سَكَنٌ
لَهُمْ...)[4] و (إِنَّ اللَّهَ وَمَلاَئِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى
النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلَّوا عَلَيْهِ...)[5].
2. عبادت خاص (نماز): (فَإِذَا قَضَيْتُمُ الصَّلاَةَ فَاذْكُرُوا اللّهَ
قِيَاماً وَقُعُوداً وَعَلَى جُنُوبِكُمْ فَإِذَا اطْمَأْنَنتُمْ
فَأَقِيمُوا الصَّلاَةَ إِنَّ الصَّلاَةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ
كِتَاباً مَوْقُوتاً)[6].
3. عبادت: (وَمَا كَانَ صَلاَتُهُمْ عِندَ الْبَيْتِ إِلاَّ مُكَاءً وَتَصْدِيَةً...)[7].
4. رحمت خداوند: (أُولئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِن رَبِّهِمْ وَرَحْمَةٌ...)[8].
5. كنيسه هاى يهوديان: (لَهُدِّمَت صَومِعُ وبِيَعٌ وصَلَوتٌ ومَسـجِدُ يُذكَرُ فِيهَا اسمُ اللّهِ كَثيرًا...)[9].
.............................................................................................
[1]. ر.ك:محمدفؤادعبدالباقى،المع جم المفهرس، واژه(صلى).
[2]. ص،آيه56.
[3]. غاشيه،آيه4.
[4]. توبه،آيه103.
[5]. احزاب،آيه56.
[6]. نساء،آيه103.
[7]. انفال،آيه35.
[8]. بقره،آيه157.
[9]. حج،آيه40.